Darowizna i umowa o do┼╝ywocie

W jaki spos├│b przekaza─ç maj─ůtek bliskiej osobie?

Podj─Öcie decyzji o przekazaniu maj─ůtku innej osobie przede wszystkim wymaga rozstrzygni─Öcia, czy w┼éasno┼Ť─ç rzeczy ma przej┼Ť─ç na nowego w┼éa┼Ťciciela jeszcze za ┼╝ycia ofiarodawcy, czy dopiero po jego ┼Ťmierci.

W pierwszym przypadku strony maj─ů do wyboru umow─Ö darowizny lub umow─Ö o do┼╝ywocie, natomiast na wypadek ┼Ťmierci maj─ůtkiem zadysponowa─ç mo┼╝na jedynie w testamencie.

W umowie darowizny darczy┼äca zobowi─ůzuje si─Ö do jednostronnego, bezp┼éatnego ┼Ťwiadczenia kosztem swojego maj─ůtku na rzecz obdarowanego. Obdarowany, mimo braku na┼éo┼╝enia na niego obowi─ůzku ┼Ťwiadczenia w zamian na przeniesienie w┼éasno┼Ťci, mo┼╝e w umowie darowizny ustanowi─ç na rzecz darczy┼äcy s┼éu┼╝ebno┼Ť─ç osobist─ů mieszkania, dzi─Öki kt├│rej daruj─ůcy b─Ödzie posiada┼é tytu┼é prawny do dalszego, do┼╝ywotniego zamieszkiwania w przekazanej nieruchomo┼Ťci. Nale┼╝y zauwa┼╝y─ç, i┼╝ darowizna dokonana na rzecz osoby pozostaj─ůcej w zwi─ůzku ma┼é┼╝e┼äskim, w kt├│rym obowi─ůzuje ustr├│j wsp├│lno┼Ťci maj─ůtkowej, wejdzie w sk┼éad jej maj─ůtku osobistego, chyba ┼╝e darczy┼äca postanowi inaczej.

Inn─ů form─ů przekazania maj─ůtku jest umowa o do┼╝ywocie, na mocy kt├│rej do┼╝ywotnik przenosi w┼éasno┼Ť─ç nieruchomo┼Ťci, w zamian za co nabywca zobowi─ůzuje si─Ö zapewni─ç mu do┼╝ywotnie utrzymanie. W├│wczas nabywca powinien przyj─ů─ç zbywc─Ö (do┼╝ywotnika) jako domownika, zapewni─ç mu wy┼╝ywienie, ubranie, mieszkanie, ┼Ťwiat┼éo i opa┼é, a tak┼╝e odpowiedni─ů pomoc i piel─Ögnowanie w chorobie oraz sprawi─ç mu w┼éasnym kosztem pogrzeb odpowiadaj─ůcy zwyczajom miejscowym. Przeniesienie w┼éasno┼Ťci nieruchomo┼Ťci nast─Öpuje z jednoczesnym obci─ů┼╝eniem nieruchomo┼Ťci prawem do┼╝ywocia, kt├│re podlega wpisowi do ksi─Ögi wieczystej.

Decyduj─ůc si─Ö na jedn─ů z powy┼╝szych form przeniesienia w┼éasno┼Ťci nieruchomo┼Ťci, nale┼╝y pami─Öta─ç o kwestiach podatkowych. Co do zasady umowa darowizny podlega podatkowi od darowizny zgodnie z ustaw─ů o podatku od spadk├│w i darowizn, natomiast umowa o do┼╝ywocie podatkowi od czynno┼Ťci cywilnoprawnych w wysoko┼Ťci 2% warto┼Ťci nieruchomo┼Ťci. Warto pami─Öta─ç, i┼╝ darowizny dokonane na rzecz ma┼é┼╝onka, zst─Öpnych (dzieci, wnuk├│w), wst─Öpnych (rodzic├│w, dziadk├│w), pasierba, rodze┼ästwa, ojczyma i macochy s─ů zwolnione z podatku, je┼╝eli zostan─ů w odpowiednim terminie zg┼éoszone do urz─Ödu skarbowego (w przypadku um├│w zawartych w formie aktu notarialnego obowi─ůzek ten spoczywa na notariuszu). Na nabywaj─ůcym nieruchomo┼Ť─ç na podstawie umowy o do┼╝ywocie obowi─ůzek podatkowy ci─ů┼╝y niezale┼╝nie od tego, w jakim stopniu pokrewie┼ästwa ze zbywc─ů pozostaje.

Testament to czynno┼Ť─ç prawna jednostronna, kt├│rej skutki powstaj─ů z chwil─ů ┼Ťmierci spadkodawcy. Testament mo┼╝na sporz─ůdzi─ç w┼éasnor─Öcznie, musi on jednak spe┼énia─ç wszystkie wymogi ustawowe. Niezachowanie przewidzianej przepisami formy powoduje niewa┼╝no┼Ť─ç czynno┼Ťci. Forma testamentu notarialnego zapewnia spadkodawcy bezpiecze┼ästwo wyra┼╝aj─ůce si─Ö mi─Ödzy innymi w zgodno┼Ťci tre┼Ťci testamentu z rzeczywist─ů wol─ů testatora oraz chroni przed jego sporz─ůdzeniem w spos├│b sprzeczny z ustaw─ů. Testament jest czynno┼Ťci─ů prawn─ů o charakterze osobistym, co oznacza, ┼╝e nie mo┼╝e by─ç napisany wsp├│lnie, na przyk┼éad przez ma┼é┼╝onk├│w. Warto r├│wnie┼╝ pami─Öta─ç, i┼╝ ka┼╝dy testament, niezale┼╝nie od formy, w jakiej zosta┼é sporz─ůdzony, mo┼╝na odwo┼éa─ç lub zmieni─ç. W testamencie rozrz─ůdzi─ç mo┼╝na ca┼éo┼Ťci─ů lub cz─Ö┼Ťci─ů maj─ůtku poj─Ötego jako og├│┼é praw i obowi─ůzk├│w nale┼╝─ůcych do spadkobiercy w chwili ┼Ťmierci.

W zwi─ůzku z wprowadzeniem do polskiego prawa instytucji zapisu windykacyjnego w testamencie notarialnym mo┼╝liwe jest tak┼╝e przeznaczenie poszczeg├│lnych sk┼éadnik├│w swojego maj─ůtku konkretnym osobom. W odr├│┼╝nieniu od sytuacji, gdy sporz─ůdzono zapis zwyk┼éy, nabywaj─ů one przedmiot zapisu ju┼╝ z chwil─ů otwarcia spadku, czyli wraz ze ┼Ťmierci─ů spadkodawcy. Warto podkre┼Ťli─ç, ┼╝e zar├│wno spadkobiercy, jak i osoby, na rzecz kt├│rych uczyniono zapisy windykacyjne, aby potwierdzi─ç swoje prawa, powinni przeprowadzi─ç post─Öpowanie spadkowe w celu uzyskania postanowienia s─ůdu o stwierdzeniu nabycia spadku czy stwierdzeniu nabycia przedmiotu zapisu windykacyjnego, ewentualnie zwr├│ci─ç si─Ö do notariusza o sporz─ůdzenie aktu po┼Ťwiadczenia dziedziczenia.

Leave Comment

Copyright ┬ę 2022 - Notariusz Wroc┼éaw